HK’S HOUSE

Thông tin dự án:

Diện tích xây dựng: 5.5X19M
Team thiết kế: Ngô Quốc Vũ
Năm hoàn thành : 2025
Địa điểm: Hồ Chí Minh, Việt Nam

Một khoảng lặng giữa lòng thành phố

Thành phố Hồ Chí Minh đang trải qua quá trình đô thị hóa mạnh mẽ, với mật độ xây dựng ngày càng cao, những ngôi nhà mọc san sát và khoảng trống dành cho thiên nhiên ngày càng thu hẹp. Khói bụi, tiếng ồn và áp lực công việc khiến con người dành phần lớn thời gian trong những môi trường nhân tạo, xa rời ánh sáng mặt trời, gió mát, cây xanh và những nhịp điệu tự nhiên vốn từng hiện diện trong đời sống.

Từ bối cảnh đó, công trình được hình thành như một mô hình thực nghiệm về không gian chữa lành, nơi mối quan hệ giữa con người, kiến trúc và khí hậu được gắn kết chặt không thể tách rời. Mục tiêu không phải tạo ra một không gian để con người trốn khỏi thành phố, mà tìm cách đưa những yếu tố tự nhiên trở lại ngay bên trong đời sống đô thị — từ ánh sáng, gió, cây xanh đến sự thay đổi của bóng đổ và nhịp điệu của thời gian.

Ngôi nhà là nơi cư ngụ của một gia đình hai thế hệ gồm năm thành viên, mỗi người có một độ tuổi, nhịp sống và sở thích khác nhau. Đặc biệt, các thành viên đều có thói quen lưu giữ những đồ vật gắn với ký ức và trải nghiệm sống qua nhiều năm. Vì vậy, ngôi nhà không được hình dung như một vật thể hoàn chỉnh ngay từ đầu, mà như một khung sống có khả năng tiếp nhận, lưu giữ và biến đổi cùng con người theo thời gian.

Thay vì tạo ra một lớp vỏ đóng kín để chống lại môi trường bên ngoài, thiết kế chọn cách mở từ bên trong để con người và ngôi nhà thích ứng với các điều kiện của khí hậu. Một cấu trúc có độ xốp cao được tổ chức xoay quanh cầu thang xuyên sáng đặt tại trung tâm ngôi nhà. Các không gian sinh hoạt và tuyến giao thông được kết nối quanh lõi này, hình thành một chuỗi chuyển động liên tục theo cả phương ngang lẫn phương đứng. Nhờ đó, việc di chuyển không còn đơn thuần là đi từ phòng này sang phòng khác, mà trở thành một quá trình liên tục kết nối con người với con người, con người với thiên nhiên bên trong với bên ngoài ngôi nhà.

Giao thông lúc này không chỉ là phương tiện đi lại mà trở thành trái tim của ngôi nhà, nơi các thành viên có thể gặp nhau, quan sát nhau và cảm nhận sự hiện diện của nhau trong những hoạt động thường ngày. Điều đặc biệt là cách tiếp cận này biến thông tầng thành một “ khoảng không ” là nơi mà tất cả các yếu tố thiên nhiên như ánh sáng , bóng tối, không khí, cây xanh và bóng đổ đến – đi và hòa quyện vào nhịp sống cùng với con người .

Khoảng thông tầng cũng đóng vai trò như một trục đối lưu không khí theo phương đứng. Không khí nóng sinh ra từ quá trình sinh hoạt giãn nở, bay lên cao,  không khí mát mẻ từ rừng dừa nước bên ngoài được hút vào, sau đó dịch chuyển theo chiều đứng qua khoảng trống đi vào làm mát cho không gian nội thất các phòng. Cấu trúc này tạo nên dòng chuyển động không khí thụ động, cho phép công trình tận dụng tối đa chính điều kiện khí hậu địa phương để làm mát thay vì phụ thuộc hoàn toàn vào các hệ thống cơ khí, tiết kiệm nguồn năng lượng hóa thạch.

Từ ngoài vào trong, ngôi nhà được tổ chức theo các lớp chuyển tiếp, những khoảng đệm cây xanh, sân trong và mái nhà được sử dụng như các lớp lọc giữa con người và môi trường. Không gian nội thất được tiết chế tối giản về vật liệu và màu sắc để nhường chỗ cho những thay đổi của tự nhiên. Ngay cả nhà vệ sinh cũng được cởi mở hoàn toàn với thiên nhiên, cho phép ánh nắng, gió mát và hơi thở của thiên nhiên len lỏi đi vào.

Ở đây, ánh sáng không chỉ để chiếu sáng mà trở thành một vật liệu kiến trúc có khả năng biến đổi theo thời gian. Thách thức đặt ra là đưa ánh sáng tự nhiên vào sâu bên trong nhưng đồng thời hạn chế bức xạ nhiệt và hiệu ứng nhà kính. Các lớp cây xanh, khoảng đệm và cấu trúc mái được tổ chức như những bộ lọc, kiểm soát cường độ và hướng của ánh sáng trước khi nó đi vào không gian sống. Vì vậy, ánh sáng không xuất hiện đồng đều, thay đổi theo từng giờ, tạo nên những vùng sáng – tối liên tục chuyển dịch, cùng những bóng đổ trên tường, sàn và các vật thể được lưu giữ trong ngôi nhà. Theo cách đó, công trình trở thành một chiếc đồng hồ tự nhiên, nơi con người có thể cảm nhận dòng chảy của thời gian không phải bằng con số, mà bằng sự dịch chuyển của ánh sáng và bóng tối.

Ngôi nhà không cố gắng xóa bỏ dấu vết của đời sống, những đồ vật được sưu tập qua nhiều năm được giữ lại và đặt trong mối quan hệ mới với ánh sáng, cây xanh và không gian. Ký ức không được cất giấu mà trở thành một phần của kiến trúc, để quá khứ và hiện tại cùng tồn tại trong một không gian luôn tiếp tục thay đổi.

Công trình không tìm cách đưa con người chạy trốn khỏi thành phố náo nhiệt. Nó chỉ tạo ra một khoảng lặng bên trong chính thành phố ấy.

Một nơi để ánh sáng đi vào.
Một nơi để gió đi qua.
Một nơi để cây xanh lớn lên.
Một nơi để những người trong cùng một gia đình nhìn thấy nhau.
Và một nơi để ký ức tiếp tục được lưu giữ.

Khi thành phố bên ngoài vẫn không ngừng chuyển động, bên trong ngôi nhà, con người có thể chậm lại một chút — cảm nhận ánh sáng, nghe thấy gió, nhìn cây lớn lên, chạm vào một món đồ cũ và nhận ra thời gian đang trôi qua.

Chữa lành không nhất thiết là rời bỏ thành phố để tìm về thiên nhiên.

Chữa lành có thể bắt đầu từ việc đưa thiên nhiên trở lại trong đời sống hàng ngày — để con người, ngay giữa lòng đô thị, một lần nữa nhận ra và tìm lại nhịp điệu tự nhiên của chính mình.